Trẻ bị ọc sữa có nên cho bú lại​ ngay hay không?

Ọc sữa là tình trạng phổ biến ở trẻ sơ sinh trong những tháng đầu đời. Khác với nôn ói, ọc sữa thường xảy ra nhẹ nhàng, không kèm co thắt cơ bụng và hiếm khi gây nguy hiểm. Tuy nhiên, nếu không xử lý đúng cách có thể dẫn đến viêm phổi và ảnh hưởng nhiều đến trẻ. Nếu bố mẹ đang lúng túng không biết trẻ bị ọc sữa có nên cho bú lại ngay hay phải chờ đợi, cũng như chưa rõ cách giúp bé bú ngon mà ít bị ọc thì bài viết sau đây sẽ giúp bố mẹ giải đáp những thắc mắc này.

Trẻ bị ọc sữa có nên cho bú lại ngay hay không?

Khi trẻ bị ọc sữa dù ít hay nhiều, các mẹ sẽ có cảm giác lo lắng bé bị đói và muốn cho trẻ bú lại ngay. Vậy trẻ bị ọc sữa có nên cho bú lại ngay lúc đó không?

Theo các chuyên gia, hành động cho trẻ bú lại ngay sau khi bị ọc có thể gây phản tác dụng. Việc cho bú lại ngay sau khi trẻ vừa ọc sữa sẽ làm tăng áp lực lên dạ dày non nớt của trẻ, khiến nguy cơ nôn trớ nhiều hơn, thậm chí sặc sữa hoặc hít sữa vào phổi.

Trong phần lớn trường hợp, trẻ bị ọc sữa là hiện tượng sinh lý bình thường do hệ tiêu hóa trẻ chưa hoàn thiện. Nếu trẻ không có dấu hiệu bất thường thì bố mẹ không cần quá lo lắng và không nên cho trẻ bú lại ngay sau khi ọc sữa. Sau khoảng 30 - 60 phút, khi trẻ ổn định thì có thể cho bú lại với lượng sữa ít hơn và điều chỉnh tốc độ bú phù hợp để hạn chế tình trạng ọc sữa tái diễn.

Nguyên nhân trẻ hay bị ọc sữa

Hiện tượng ọc sữa ở trẻ sơ sinh có thể do một hoặc nhiều nguyên nhân phối hợp. Việc xác định đúng nguyên nhân sẽ giúp bố mẹ chăm sóc và phòng ngừa hiệu quả hơn. Một vài nguyên nhân thường gặp như:

• Hệ tiêu hóa chưa hoàn thiện: Cấu trúc dạ dày của trẻ sơ sinh nằm ngang, dung tích nhỏ, cơ vòng thực quản dưới yếu nên trẻ dễ ọc sữa.
• Cách cho bú và chăm sóc chưa phù hợp: Trẻ bú quá no, nhanh, liên tục, núm vú lớn khiến trẻ nuốt nhiều khí, được đặt nằm ngay sau khi bú, bị rung lắc mạnh hoặc nằm sấp khi vừa bú xong.
• Ảnh hưởng từ sữa công thức hoặc thuốc: Trẻ không hấp thu được đạm sữa hoặc mẹ đang uống thuốc như kháng sinh, kháng viêm làm sữa bị ảnh hưởng, khiến bé bú vào dễ bị ọc.
• Nhiễm vi khuẩn, virus hoặc bệnh lý khác: Các tình trạng như nhiễm trùng đường hô hấp, tiêu hóa, viêm màng não, hẹp phì đại môn vị, lồng ruột hoặc dị tật bẩm sinh như hẹp tá tràng, teo thực quản.

Dấu hiệu nguy hiểm cần đưa trẻ đi khám ngay

Hiện tượng ọc sữa ở trẻ sơ sinh rất phổ biến và sẽ tự giảm dần khi hệ tiêu hóa trẻ hoàn thiện. Tuy nhiên, nếu tình trạng này kéo dài hoặc đi kèm những biểu hiện bất thường sau đây thì bố mẹ không nên chủ quan:

• Nôn trớ liên tục trong hai cữ sữa hoặc trên 3 lần/ngày.
• Quấy khóc dữ dội hoặc có biểu hiện khó chịu kéo dài.
• Sốt cao, mệt lả, lơ mơ hoặc co giật.
• Ọc sữa kèm máu tươi, dịch nôn màu đỏ, xanh lá, vàng hoặc có lẫn chất giống bã cà phê.
• Trẻ bị mất nước có biểu hiện khô môi, ít nước mắt, tiểu ít (ví dụ thay ít tã hơn bình thường).
• Chậm tăng cân, sụt cân hoặc bỏ bú kéo dài.
• Trẻ trên 2 tháng tuổi vẫn ọc sữa thường xuyên, lượng nhiều kèm triệu chứng tiêu hóa hoặc hô hấp bất thường.

Đặc biệt, nếu trẻ sợ bú sau nhiều lần bị ọc sữa và biếng ăn, phụ huynh nên đưa trẻ đi khám để đánh giá toàn diện và can thiệp y tế kịp thời.

Giải pháp giúp trẻ ít bị ọc sữa hơn

Sau khi đã phần nào giải đáp được nỗi băn khoăn “Trẻ bị ọc sữa có nên cho bú lại liền không?” thì điều quan trọng tiếp theo là bố mẹ cần biết cách giúp trẻ hạn chế tình trạng này tái diễn.

Dù là hiện tượng phổ biến nhưng nếu không xử trí đúng cách, nó có thể kéo dài và ảnh hưởng đến sự phát triển của trẻ. Chỉ vài thay đổi đơn giản trong cách cho bú và chăm sóc như sau có thể giảm đáng kể nguy cơ bị ọc sữa sau mỗi cữ bú:

• Để trẻ nằm nghiêng: Tránh để trẻ bị sặc sữa, vệ sinh sạch sẽ cho trẻ, hút sữa nếu bị sặc lên mũi, không dùng miệng hút sữa ở mũi trẻ để tránh lây nhiễm vi khuẩn, có thể dùng nước muối sinh lý để rửa mũi nhẹ nhàng.
• Chia nhỏ cữ bú và cho bú đúng tư thế: Tránh cho trẻ bú quá no, cho bé bú đúng tư thế để giảm nuốt khí. Với bé bú mẹ, giữ đầu - thân thẳng hàng, ngậm hết quầng vú; với bé bú bình, nghiêng bình để tránh lọt khí.
• Chọn bình sữa và núm vú phù hợp: Núm vú quá to hoặc quá nhỏ đều khiến trẻ dễ nuốt khí, gây ọc sữa. Quan sát để điều chỉnh kịp thời.
• Không đặt nằm ngay: Nên bế thẳng và vỗ ợ hơi 10 - 15 phút trước khi đặt nằm, cho bé nằm đầu cao hơn một chút so với thân.
• Nới lỏng quần áo và điều chỉnh tư thế ngủ: Tránh mặc đồ bó, đặc biệt ở vùng bụng. Nên để trẻ nằm nghiêng sang trái hoặc quấn khăn nhẹ.
• Bổ sung vitamin D và canxi đúng cách: Nếu bé hay ọc kèm vặn mình, giật mình, ra mồ hôi trộm,… hãy trao đổi với bác sĩ về việc bổ sung vi chất.
• Không tự ý dùng thuốc chống ọc sữa: Chỉ sử dụng khi có chỉ định từ bác sĩ vì thuốc có thể gây tác dụng phụ ở trẻ nhỏ.
• Căn chỉnh lượng sữa theo độ tuổi: Dạ dày trẻ sơ sinh rất nhỏ nên hãy đảm bảo lượng sữa phù hợp trong từng giai đoạn, ví dụ trẻ sau 1 tháng chỉ nên bú khoảng 80 - 150 ml/lần.

Trẻ bị ọc sữa không nên cho bú lại ngay vì dạ dày trẻ cần có thời gian nghỉ ngơi, tránh tạo thêm áp lực khiến tình trạng nôn trớ nghiêm trọng hơn. Qua bài viết này chắc hẳn đã giải đáp được phần nào nỗi băn khoăn của bố mẹ về vấn đề “Trẻ bị ọc sữa có nên cho bú lại ngay hay không?”. Với sự theo dõi sát sao và xử trí đúng cách, hiện tượng ọc sữa ở trẻ sẽ sớm giảm dần và không còn là nỗi lo thường trực của các bậc phụ huynh nữa.

Bên cạnh đó, để hỗ trợ hệ tiêu hóa còn non nớt của trẻ, bố mẹ nên ưu tiên chăm sóc chủ động cho trẻ bằng tiêm ngừa vắc xin phòng các bệnh về tiêu hóa, hô hấp cũng như các bệnh khác như vắc xin phế cầu, vắc xin phòng bệnh do rotavirus, vắc xin viêm gan B,... Liên hệ ngay cho Trung tâm Tiêm chủng Long Châu để được tư vấn và đăng ký lịch tiêm sớm nhất nhằm chăm sóc sức khỏe toàn diện cho bé yêu từ giai đoạn đầu đời nhé!